شاخص هاي متداول براي اندازه گيري سرمايه فكري-پایان نامه با موضوع شاخص های سرمایه فکری

دانلود پایان نامه

شاخص هاي متداول براي اندازه گيري سرمايه فكري

براي اندازه گيري سرمايه فكري شاخص هاي متعددي ارائه شده است. نكته جالب توجه اينكه بسياري از اين شاخص ها انسان محور بوده و در واقع مي توانند براي كمّي كردن سرمايه فكري و دارايي دانش استفاده شوند. شاخص هاي مورد اشاره بطور مستقيم يا غيرمستقيم مي توانند ميزان تأثير برنامه ها و اقدامات مديريت دانش را منعكس نمايند، به عبارت ديگر گرچه بعضي از اين شاخص ها ممكن است در ظاهر ارتباطي با مديريت دانش نداشته باشند ولي همبستگي زيادي با آنها دارند.

شاخص هاي ارائه شده در اينجا براساس تلاش هاي صورت گرفته در موارد زير است: (ليبوئيتس و سوئن[1]، 2000).

الف) گروه مديريت سرمايه فكري[2]

ب) روس و همكاران

ج) حسابداران مديريت كانادا[3]

د) گزارش سرمايه فكري جهاني[4]

هـ) چن و ديگران

 

الف- شاخص هاي ارائه شده توسط گروه مديريت سرمايه فكري:

1- ارزش افزايي

  • سود حاصل از عمليات كسب و كار جديد
  • بازده ارزش خالص دارايي ها
  • مجموع دارايي ها
  • در آمد حاصل از كسب و كار جديد
  • ارزش بازار
  • امتيازات

2- سرمايه مشتري

  • سهم بازار
  • ارزيابي مشتري از سازمان
  • شاخص رضايت مشتري
  • تعداد مشتريان يا بازارهاي جديد فروش
  • سرانه فروش سالانه براي هر مشتري
  • اندازه متوسط مشتريان
  • متوسط زمان تماس مشتري براي فروش
  • نسبت تعداد تماس هاي فروش به تعداد فروش هاي نهايي

3- سرمايه ساختاري

  • نسبت هزينه هاي اداري به درآمد كل
  • نسبت تعداد مشتريان به تعداد كاركنان
  • تعداد قراردادهاي نهايي شده بدون خطا
  • سرمايه گذاري در فناوري اطلاعات

4- ايجاد ارزش

  • سرانه هزينه آموزش
  • متوسط زمان استمرار ارتباط مشتري با سازمان
  • سرمايه گذاري R&D در تحقيقات بنيادي
  • سرمايه گذاري R&D در طراحي محصول
  • سرمايه گذاري در پشتيباني و آموزش توليد محصولات جديد
  • سرمايه گذاري R&D در تقاضاها و خواسته هاي مشتريان
  • سرمايه گذاري در برقراري ارتباط با مشتري
  • شاخص رضايت مندي كاركنان
  • نسبت هزينه آموزش به هزينه اداري

5- سرمايه انساني

  • متوسط سابقه كاركنان
  • تعداد كاركنان
  • تعداد مديران
  • متوسط درآمد كاركنان
  • ميزان جابجايي يا ترك خدمت
  • تعداد مديران زن
  • سرانه سود براي هر كارمند
  • تعداد كاركنان تمام وقت
  • متوسط سن كاركنان تمام وقت
  • درصد مديران داراي تحصيلات عاليه

ب) روس و همكاران: (Roos et al 2000)

1- سرمايه انساني

  • درصد كاركنان داراي تحصيلات عاليه
  • آگاهي و سواد فناوري اطلاعات (IT)
  • ساعت/ نفر، آموزش در سازمان
  • متوسط سابقه خدمت در سازمان
  • مجموع ساعات سرگرمي و تفريح و استراحت
  • ساعات صرف شده براي توجيه كاركنان
  • سبك رهبري
  • ساز و كار انگيزش
  • صرفه جويي هاي حاصل از پيشنهادات
  • تعداد راه حل ها، محصولات و فرايندهاي جديد

 

2- سرمايه ساختاري

  • نسبت فعاليت هاي تامين مالي به مشتري
  • ميزان استمرار ارتباط با مشتري
  • نگهداري و حفظ مشتري
  • نسبت هزينه هاي اداري به كل درآمد
  • درآمد حاصل از امتيازها و نرم افزارها
  • تعداد فرايندهاي انجام شده بدون خطا
  • زمان متوسط هر فرآيند
  • درصد فعاليت هاي ناشي از طراحي محصول جديد
  • تلاش هاي آموزش
  • نسبت هزينه بازسازي نسبت به هزينه هاي عملياتي
  • تعداد امتيازها، نرم افزارها و طرح هاي جديد

ج- حسابداري مديريت كانادا: (CMA)

  • تعداد محصولات جديد
  • تعداد مشتريان جديد
  • ميزان موفقيت ها و ارزش پولي آنها
  • ميزان فعاليت براي يافتن مشتري
  • شاخص بهره وري
  • تعداد فرآيندهاي تجديد نظر شده
  • تعداد فرآيندهاي تغيير يافته
  • درصد فرآيندهاي پذيرفته شده در اولين تجديد نظر
  • نسبت كاركنان تمام وقت به پاره وقت
  • تعداد امتيازها
  • تعداد اجراي ايده هاي حاصل از پيشنهادات
  • شاخص هاي سنتي كيفيت ISO و رضايت مشتري

د- گزارش سرمايه فكري جهاني:

اين گزارش توسط ليف ادوينسون از موسسه اسكانديا و ميشل مالون ارائه شده است. (مالون و ادوينسون، 1997) كه شاخص هاي آن عبارتند از:

1- محور مالي

  • مجموع دارايي ها
  • سرانه مجموع دارايي ها
  • نسبت درآمد به مجموع دارايي ها
  • درآمد حاصل از عمليات جديد
  • سرانه درآمد
  • متوسط زمان مصرفي هر كارمند براي هر مشتري
  • سرانه سود
  • متوسط فرصت درآمدي از دست رفته نسبت به متوسط بازار
  • ارزش بازار
  • بازده ارزش خالص دارايي ها
  • سرانه ارزش افزوده
  • سرانه ارزش افزوده كاركنان فن آوري اطلاعات
  • سرمایه گذاري در فناوري اطلاعات
  • سرانه ارزش افزوده هر مشتري

2- محور مشتري

  • سهم بازار
  • فروش سالانه
  • مشتريان از دست رفته
  • متوسط استمرار ارتباط مشتري
  • تعداد بازديدهاي مشتري از شركت
  • تعداد روزهاي صرف شده براي بازديد مشتريان
  • درآمد حاصل از كاركنان ستادي
  • متوسط زمان تماس مشتري با واحد فروش
  • نسبت تماس هاي مشتري با فروش نهايي شده
  • شاخص رضايت مشتري
  • سرانه سرمايه گذاري IT در كاركنان فروش
  • سرانه سرمايه گذاري IT در كاركنان خدمات پشتيباني
  • سرانه IT مشتريان
  • سرانه هزينه هاي پشتيباني هر مشتري
  • سرانه هزينه هاي خدماتي هر مشتري

3- محور محصول

  • نسبت هزينه هاي اداري به درآمد كل
  • هزينه خطاهاي اداري
  • قراردادهاي تنظيم شده بدون خطا
  • سرانه دستگاه رايانه براي هر كارمند
  • سرانه ظرفيت شبكه براي هر كارمند
  • سرانه هزينه هاي اداري براي هر كارمند
  • سرانه هزينه هاي IT براي هر كارمند
  • سرانه هزينه هاي IT به هزينه هاي اداري
  • ظرفيت IT
  • تغيير در ظرفيت IT
  • عملكرد كيفيت شركت
  • عملكرد شركت در راستاي كيفيت

4- محور بهسازي و بازسازي

  • مخارج بهسازي شايستگي ها
  • شاخص رضايت كاركنان
  • سرمايه گذاري براي ارتباط با مشتريان[5]
  • ساعت آموزش براي بهسازي
  • ساعات توسعه كاركنان
  • توزيع فرصت ها
  • نسبت هزينه R&D به هزينه هاي اداري
  • نسبت هزينه بهسازي به هزينه هاي اداري
  • سرانه هزينه آموزش
  • تعداد كاركنان زير چهل سال
  • نسبت مخارج توسعه IT به كل هزينه IT
  • نسبت منابع R&D به كل منابع
  • ميزان فرصت هاي در اختيار مشتريان
  • متوسط سن، درآمد و تحصيلات مشتريان
  • متوسط استمرار ارتباط مشتري با شركت
  • سرانه سرمايه گذاري آموزشي براي هر مشتري
  • تعداد ارتباط هاي مستقيم با مشتري در سال
  • سرمايه گذاري در توسعه بازار جديد
  • سرمايه گذاري در توسعه ساختار سرمايه
  • ارزش سيستم
  • نسبت محصولات جديد به كل محصولات
  • سرمايه گذاري واحد R&D در تحقيقات بنيادي
  • سرمايه گذاري واحد R&D در طراحي محصول
  • سرمايه گذاري در آموزش و پشتيباني محصول جديد

5- محور انساني

  • شاخص رهبري
  • شاخص انگيزش
  • سهم كاركنان شركت
  • ميزان جابجايي و ترك خدمت
  • متوسط سابقه كاركنان
  • تعداد مديران
  • تعداد مديران زن
  • متوسط سن كاركنان
  • زمان صرف شده براي آموزش كاركنان
  • سواد IT در كاركنان
  • تعداد كاركنان تمام وقت
  • متوسط سن كاركنان تمام وقت
  • متوسط جابجايي و ترك خدمت كاركنان تمام وقت
  • هزينه سرانه آموزش براي كاركنان تمام وقت
  • تعداد كاركنان پاره وقت

هـ) چن و ديگران

1- سرمايه انساني

  • نسبت سطوح كاركنان
  • بازده هر كارمند
  • ساعت آموزش هر كارمند

2- سرمايه ساختاري

  • عنوان تجاري شركت
  • آرم شركت
  • سيستم اطلاعاتي
  • شاخص بهره وري

3- سرمايه مشتري

  • نرخ سهم از بازار
  • تعداد مشتريان عمده
  • وفاداري مشتريان
  • رضايت مشتريان

4- سرمايه نوآوري

  • تعداد توليدات يا فرآيندهاي جديد
  • تعداد حق اختراعات
  • هزينه دستمزد R&D به دستمزد كل

[1] – Leibowitz & Suen

[2] – ICM (Intellectual Capital Management) Group

[3] – Canadian Management Accounting

[4] – Universal Intellectual Capital Report

[5] – Customer Relationship Management

دانلود پایان نامه